ABD’de Federal Hükümet Kapanması 23 Günü Geride Bıraktı
ABD’de yeni mali yıl öncesi Kongre’nin geçici bütçe tasarısını onaylamaması, federal hükümetin kapanmasının 23. gününe ulaşmasına sebep oldu. Bu kapanma, ABD tarihinde en uzun ikinci hükümet kapanması olarak kayıtlara geçti.
Dün Senato’da yapılan 12. oylamada geçici bütçe tasarısının kabul edilmesi için gerekli olan 60 oy sayısına ulaşılamadı. Demokrat Senatör Jeff Merkley, hükümetin kapanmasını ve Trump’ın politikalarını protesto etmek amacıyla 22 saatten fazla konuşma yaparak dikkatleri üzerine çekti.
Trump, Demokratları Sorumlu Tutuyor
ABD Başkanı Donald Trump, kapanmayı federal hükümeti küçültme ve “Demokrat programlarını hedef alma” aracı olarak kullanıyor. Trump, hükümetin açılması için Demokratların geçici bütçeyi onaylamasını şart koşarken, bütçe görüşmelerine katılmaya yanaşmıyor.
Demokratlar, sağlık sigortası sübvansiyonlarının uzatılmasını isterken, Cumhuriyetçiler “temiz” bir geçici bütçe tasarısında ısrar ediyor. Trump, Asya seyahati öncesinde Demokratlarla sadece bütçenin geçmesi durumunda görüşeceğini açıkladı.
Kamu Hizmetlerinde Aksaklık Devam Ediyor
Federal hükümetin kapanmasıyla birçok kamu çalışanı zorunlu izne çıkarıldı. Ancak, ordu, istihbarat, havaalanları, hapishaneler ve temel personel hizmetlerine devam ediyor. Bu çalışanlar, Kongre yeni bütçeyi kabul edene kadar maaş alamayacaklar.
Kapanma ayrıca gıda yardım programları, ulusal parklar ve bazı müzeler gibi hizmetleri de olumsuz etkiliyor. Hava trafiğinde de destek personelinin eksikliği nedeniyle uçuş gecikmeleri yaşanıyor.
Ekonomik Etkiler Giderek Derinleşiyor
Ekonomistler, kapanmanın uzadıkça ABD ekonomisine maliyetinin artacağını belirtiyor. Hazine Bakanı Scott Bessent, her gün için 15 milyar dolar kayıp olabileceğine işaret ediyor. ABD Kongresi Bütçe Ofisi (CBO), 2018-2019 kapanmasının GSYH’yi 11 milyar dolar azalttığını ve bunun 3 milyar dolarının kalıcı kayıp olduğunu açıkladı.
Uzun süreli kapanmalar, işletmelerin federal izinlere ve sertifikalara erişimini engelleyerek, federal kredilerden yararlanmalarını ve ekonomik veri akışının aksamasını neden olarak özel sektör yatırımlarını ve istihdamı da olumsuz etkiliyor.
Kapanmanın Sona Ermesine Dair Belirsizlik Devam Ediyor
Federal bütçenin geçmesi ve kapanmanın ne zaman sona ereceği konusunda henüz net bir bilgi bulunmamaktadır. Cumhuriyetçiler ve Demokratlar arasındaki uzlaşmazlık, sürecin çözümüne engel olmaktadır.
Tarihsel Kapanma Süreçleri
ABD’de federal hükümet, 1 Ekim tarihinde kapatılmıştı. 1981 yılından bu yana kısa süreli 10 kapanma yaşanmışken, dört uzun süreli kapanma yaşanmıştır.
1995-1996 dönemi: Clinton döneminde 5 ve 21 gün süren iki kapanma
2013 dönemi: Obama döneminde 16 gün süren kapanma
2018-2019 dönemi: Trump döneminde 35 gün süren kapanma (ABD tarihindeki en uzun süreli kapanma)
Trump dönemine ait kapanma, Meksika duvarı finansmanı konusunda yaşanan bütçe krizi ve Demokratların geri adım atmaması sonucunda oluşmuştur.
